XXII OGÓLNOPOLSKIE SYMPOZJUM KIEROWNICZEJ KADRY MEDYCZNEJ PROFILAKTYKA I ZWALCZANIE ZAKAŻEŃ SZPITALNYCH 2017
Strona główna   Dodaj do ulubionych   Poleć stronę   Kontakt  
ISSN 1898-5556
  Szukaj    
Obłożenia i fartuchy chirurgiczne, barierowe elementy niezbędne w higienie bloku operacyjnego

   Od dnia przystąpienia Polski do Unii Europejskiej zaczęły obowiązywać polskie akty prawne, które przeniosły do naszego prawa krajowego wymagania zawarte, w tzw. Dyrektywach Nowego Podejścia.

   Rada Wspólnot Europejskich we współpracy z Parlamentem Europejskim przyjęła Dyrektywę 93/42/EWG z dnia 14 czerwca 1993 r. dotyczącą wyrobów medycznych.
 
   Do zasadniczych celów niniejszej Dyrektywy należy:
  • zapewnienie pacjentom, użytkownikom i osobom trzecim wysokiego poziomu ochrony oraz utrzymania lub podniesienia poziomu ochrony osiągniętego w Krajach Członkowskich,
  • osiągnięcia skuteczności zakładanej przez wytwórcę,
  • ustanowienia jednolitego zakresu regulacji prawnych i postanowień administracyjnych obowiązujących w UE, odnoszących się do bezpieczeństwa, ochrony zdrowia oraz charakterystyk użytkowych wyrobów,
  • zapewnienia standaryzacji wymagań technicznych poprzez stosowanie norma zharmonizowanych.
   W Polsce Dyrektywa 93/42/EWG wdrożona została ustawą z dnia 20 kwietnia 2004 r. o wyrobach medycznych.

   Definicja wyrobu medycznego (Dz.U. z 30 kwietnia 2004 r., Nr 93, poz. 896), mówi iż, „wyrób medyczny" oznacza dowolny przyrząd, aparat, urządzenie, materiał lub inny artykuł, stosowany samodzielnie lub w połączeniu, zawierający oprogramowanie konieczne do jego właściwego funkcjonowania przewidzianego przez wytwórcę, który ma być używany w odniesieniu do ludzi do celów: min. diagnozowania, zapobiegania, monitorowania, leczenia lub łagodzenia przebiegu chorób".

   Za wyroby medyczne są uznawane wyroby włókiennicze dla służby zdrowia, jeżeli ich głównym przewidzianym zastosowaniem jest ochrona pacjenta przed zanieczyszczeniami i zakażeniami powodującymi choroby. Przykładami takich wyrobów medycznych są obłożenia chirurgiczne, fartuchy chirurgiczne i odzież dla bloków operacyjnych.

   Do obrotu i użytkowania mogą być wprowadzone wyroby medyczne oznakowane znakiem CE. Znak CE umieszcza się na wyrobie medycznym po przeprowadzeniu dla niego procedur oceny zgodności z wymaganiami zasadniczymi (art. 5 ustawy o wyrobach medycznych).

   Wymagania zasadnicze odnoszące się do obłożeń chirurgicznych, fartuchów chirurgicznych i odzieży dla bloków operacyjnych wynikające z dyrektywy 93/42/EWG zawarte zostały w normie zharmonizowanej PN-EN-13795 -1,2,3. - w polskiej wersji normy europejskiej EN-13795-1:2002, przyjętej przez CEN (Europejski Komitet Normalizacyjny) 2 października 2002 r.

   Celem opracowania normy PN-EN 13795 jest „zapobieganie przenoszeniu czynników infekcyjnych między pacjentem i personelem medycznym podczas operacji chirurgicznych i innych zabiegów inwazyjnych".

   Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych przeprowadził kontrole u wytwórców wyrobów włókienniczych dla służby zdrowia i zalecił wykonywanie tych wyrobów z tkanin barierowych.

   Celem stosowania tkanin barierowych ma być „ochrona rany operacyjnej przed florą bakteryjną pochodzącą od samego pacjenta, zespołu operacyjnego, sprzętu potrzebnego do przeprowadzenia zabiegu".

Obłożenie chirurgiczne (nazewnictwo wynika z normy PN-EN-13795 -1,2,3)


    Obłożenia stosowane są w celu zapewnienia czystej mikrobiologicznie strefy roboczej wokół rany, zmniejszają migrację flory bakteryjnej skóry pacjenta do rany oraz używane są w celu nadzorowania rozprzestrzeniania się płynów ustrojowych z obszaru rany.

Obłożenie chirurgiczne ma spełniać wymogi wyrobu medycznego.


   Niedopuszczalne jest stosowanie serwet bawełnianych, gdyż nie stanowią one bariery dla mikroorganizmów, tym samym używanie obłożeń bawełnianych jest niezgodne z wymaganiami zasadniczymi wynikającymi z dyrektywy 93/42/EWG zawartymi w normie zharmonizowanej PN-EN-13795 -1,2,3.

Właściwości obłożeń chirurgicznych

Wymaga się aby obłożenia chirurgiczne:
  • uniemożliwiały przenikanie drobnoustrojów,
  • posiadały czystość mikrobiologiczną,
  • zapewniały pacjentowi odpowiedni komfort fizjologiczny dla podtrzymania właściwego stanu fizycznego pacjenta,
  • zapobiegały wychładzaniu się organizmu,
  • nie powodowały alergii,
  • były elastyczne tak, aby dokładnie i równo przylegały do skóry pacjenta,
  • umożliwiały umieszczanie narzędzi i manipulowanie nimi,
  • miały dużą wytrzymałość mechaniczną,
  • miały właściwy kształt, wymiary oraz konstrukcję,
  • posiadały odpowiednią samoprzylepność brzegów serwet operacyjnych,
  • posiadały odpowiednia chłonność zapobiegającą rozprzestrzenianiu się wysięków i wydzielin pochodzących z rany operacyjnej po całej powierzchni obłożenia operacyjnego,
  • zapewniały nieprzemakalność,
  • zapewniały odpowiednią paroprzepuszczalność zapobiegającą przegrzaniu organizmu (szczególnie ważna cecha w przypadku obłożeń używanych w salach operacyjnych, nieklimatyzowanych),
  • były wykonane z materiałów nie pylących i nie strzępiących się, co ogranicza przenoszenia się bakterii poprzez powietrze,
  • posiadały odpowiednie właściwości elektrostatyczne, zapobiegające zbieraniu się ładunków elektrycznych na powierzchni obłożeń czy fartuchów, co może mieć negatywny wpływ na działanie aparatury medycznej.
Wyznaczenie stref krytycznych obłożeń operacyjnych zgodnie z normą EN-13795
 

Strefa 1 - pole operacyjne - zdezynfekowana skóra w bezpośrednim otoczeniu rany operacyjnej najczęściej zabezpieczona folią operacyjną,
Strefa 2 - bezpośrednie otoczenie pola operacyjnego czyli w tej strefie serweta ma kontakt z  niezdezynfekowanym ciałem pacjenta,
Strefa 3 - mająca częściowy kontakt z nie operowanymi miejscami ciała pacjenta, sporadycznie narażona na działanie płynów,
Strefa 4 - nie mająca żadnego kontaktu z ciałem pacjenta pełni funkcję osłony zespołu anestezjologicznego oraz stołu operacyjnego.

Sposób postępowania z odłożeniami chirurgicznymi:

   Należy podkreślić, iż zamocowanie obłożenia chirurgicznego może nastąpić wyłącznie po założeniu sterylnych rękawiczek.
 
Niezwykle ważny jest sposób postępowania z obłożeniami chirurgicznymi:
  1. należy skontrolować ciągłość materiału,
  2. ważna jest kolejność układania serwet,
  3. nie należy strzepywać serwet,
  4. obłożenie umieszczamy na zdezynfekowanym polu operacyjnym,
  5. brzegi obłożenia powinny szczelnie przylegać do skóry pacjenta,
  6. nie należy przesuwać ułożonych serwet,
  7. obłożeń nie wolno przypinać opinkami, gdyż powodują przedziurawienie materiału,
  8. mocowanie drenów, przewodów elektrycznych, kieszonek należy wykonać przy pomocy taśmy samoprzylepnej lub tępo zakończonego narzędzia.
FARTUCHY CHIRURGICZNE

   Fartuch chirurgiczny zakwalifikowany do grupy wyrobów medycznych ma stanowić barierę dla drobnoustrojów i płynów, tym samym używanie fartuchów bawełnianych jest niezgodne z wymaganiami zasadniczymi wynikającymi z dyrektywy 93/42/EWG zawartymi w normie zharmonizowanej PN-EN-13795 -1,2,3.
 
Fartuchy chirurgiczne powinny posiadać takie cechy jak:
  • odporność na przenikanie bakterii na sucho i na mokro,
  • zapewnienie komfortu pracy osobom noszącym fartuchy,
  • odpowiednią konstrukcję - powinien zakrywać plecy, posiadać odpowiednią długość,
  • dopasowanie - zapewniające swobodę ruchów,
  • odpowiednią przepuszczalność powietrza -przewiewność,
  • odpowiednią masę i grubość - miękki, układany,
  • właściwości elektrostatyczne.
Wyznaczenie stref krytycznych fartuchów operacyjnych zgodnie z normą EN-13795
 

 
Strefa 1 - okolice klatki piersiowej oraz części przedramion, bardzo często zabezpieczone dodatkowymi wstawkami nieprzemakalnymi,
Strefa 2 - mniej narażone na działanie płynów, najczęściej wykonane z jednorodnego materiału, Na rynku dostępne są również fartuchy wykonane z materiałów pełnobareirowych nie wymagających wzmocnień w okolicy klatki piersiowej oraz przedramion.

Właściwy sposób zakładania fartucha chirurgicznego jest istotny w celu zapewnienia jego jałowości:
  1. pielęgniarka operacyjna bierze do rąk tylko jeden fartuch, dotykając wewnętrznej powierzchni fartucha,
  2. rozkłada fartuch na wyciągniętych rękach, tak aby nie dotknąć podłogi ani sprzętu,
  3. wkłada ręce do rękawów,
  4. unosi ramiona w górę i czeka na zawiązanie fartucha, nie dotyka do zewnętrznej powierzchni fartucha,
  5. nakłada rękawiczki,
  6. podaje kartonik/tasiemkę do zawiązania.
   Podczas trwania zabiegu operacyjnego fartuch musi być jałowy, przy czym jako jałową traktujemy tylko przednią i górną część fartucha.

Wnioski końcowe

   Należy pamiętać o tym, iż obłożenia chirurgiczne i fartuchy chirurgiczne wykonane z materiałów barierowych pełnią, istotną rolę w zapobieganiu zakażeń sali operacyjnej:
  1. Zapobiegają migracji mikroorganizmów chorobotwórczych (drobiny tkanin są doskonałym nośnikiem),
  2. Zapobiegają rozpraszaniu się cząstek złuszczonego naskórka w powietrzu sali operacyjnej,
  3. Mają duży wpływ na zachowanie dobrego stanu czystości powietrza w sali operacyjnej,
  4. Nie powodują zanieczyszczeń filtrów powietrza.
Blok operacyjny 2014 / 24-04-2015, 12:13, wyświetleń: 5891
drukuj drukuj


Komentarze

Aby dodać komentarz musisz się zalogować.







strony www, sklepy internetowe, pozycjonowanie Copyright © 2011 Blok operacyjny. Wszelkie prawa zastrzeżone.